ARKEOLOJİK VE EPİGRAFİK VERİLER IŞIĞINDA PONTOS TAPINAK DEVLETİ AMERİA’NIN KONUMU ÜZERİNE YENİ BİR ÖNERİ   
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Murat TEKİN Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Özgün Makale
Makale Alt Türü SSCI, AHCI, SCI, SCI-Exp dergilerinde yayınlanan tam makale
Dergi Adı Belleten
Dergi ISSN 0041-4255 Wos Dergi Scopus Dergi
Dergi Tarandığı Indeksler AHCI
Dergi Grubu Q2
Makale Dili Türkçe
Basım Tarihi 04-2024
Cilt No 86
Sayı 306
Sayfalar 399 / 426
DOI Numarası 10.37879/belleten.2022.399
Makale Linki https://doi.org/10.37879/belleten.2024.045
Özet
Strabon'un, içinden Iris'in aktığı ve verimli bir ova olarak tanımladığı Dazimonitis bugünkü Kazova'nın Antik Çağ'daki adıydı. Dazimonitis Hellenistik Dönem'in başlarında Pontos Krallığı'nın, bu dönemin sonlarına doğru ise Roma'nın sınırları içerisine dâhil edilse de belirtilen bu tarihi süreçlerde yarı-özerk statüye sahip Komana tapınak devletinin mülküydü. Ancak Dazimonitis'in, Pontos Krallığı ile Roma arasında yaşanan mücadelede bir rolü olduğu da bilinmektedir. Bu bağlamda III. Mithradates-Roma Savaşı sırasında, VI. Mithradates tarafından ovanın sunmuş olduğu erzak tedariki imkânı ortadan kaldırılarak Roma ordusu yıpratılmaya çalışılmıştı. Dazimonitis'in sadece bu amaca hizmet etmediğini, Kazova'nın güneyindeki dağlık kesimde yer alan ve Pazar ilçesini Artova üzerinden Sivas iline bağlayan stratejik bir yol üzerindeki bir tepede konuşlandırılmış ve şimdiye kadar herhangi bir bilimsel çalışmanın konusu olmamış olan Dereköy Kalesi kanıtlamaktadır. Kazova'nın üzerine kurulu olan Pazar ilçesinde 2019 yılında gerçekleştirdiğimiz arkeolojik yüzey araştırması sırasında inceleme fırsatını bulduğumuz Dereköy'de bulunan ve köyün adıyla anılan kale, basamaklı bir tünele sahip olmasıyla dikkatleri üzerine çekmektedir. Böylece Dazimonitis'te yeni bir Pontos Krallığı Kalesi keşfedilerek bu dönemdeki savunma sisteminin atar damarları olan kaleler ağının şimdiye kadar bilinmeyen bir parçası bölge tarihine kazandırılmıştır. Bu çalışmayla söz konusu kalenin Hellenistik Dönem'deki yeri, önemi ve işlevi açığa çıkartılmaya çalışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Dazimonitis | Kazova | Dereköy Kalesi | Basamaklı Tünel | Pontos Krallığı