Tokat ve Amasya'daki Tek Kubbeli Osmanlı Camileri
Proje Ekibi (1)
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
Projedeki Rolü: Yürütücü
| Proje Türü | Yükseköğretim Kurumları Tarafından Destekli Bilimsel Araştırma Projesi |
| Proje No | 2020/53 |
| Proje Sahibi Kurum | Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi |
| Proje Durumu | Tamamlandı |
| Başlangıç Tarihi | 30-06-2020 |
| Bitiş Tarihi | 26-08-2022 |
| Anahtar Kelimeler | Tokat, Amasya, Osmanlı, cami, tek kubbe |
| Özet | Tek kubbeli camilerin ilk örnekleri Anadolu Selçuklu mescitlerinde karşımıza çıkar. Osmanlı'da bu plan tipi geliştirilmiş ve anıtsal sayılabilecek örnekler ortaya konmuştur. Bu plan tipinin Osmanlı'daki en erken örneği 1333 tarihli İznik Hacı Özbek Cami'dir. Bu tarihten itibaren bu plan tipinin yaygın bir kullanım alanı olduğu görülmektedir. Tokat ve Amasya'da tespit edilen bu plan tipine uygun toplam 33 yapının bir kısmı çeşitli yayınlarda ele alınmıştır. Tokat'ta tespit edilen yapılar: 1. Rüstem Çelebi Cami (15.y.y.) 2. Hacı Turhan Mescidi (1473) 3. Zile Boyacı Hasan ağa Cami (1497) 4. Dodurga Köyü Cami (15.y.y.) 5. Behram Köyü Cami (15.-16.y.y.) 6. Alaca Mescit Cami (1505-1506) 7. Kazancılar Mescidi (1518) 8. Pazar Sinan Bey Cami (1534-1535) 9. Behzat Cami (1536) 10. Ali Paşa Cami (1572) 11. Zile Alaca Mescit Cami (16.y.y.) 12. Akdeğirmen Cami (1791) 13. Akbelen Köyü Cami (1799) 14. Küçük Beybağı Cami (19.y.y.) 15. Çubuklu (Arap) Köyü Cami (19.y.y.) 16. Devegörmez Cami (1904) 17. Zile Ulu Cami (1904-1909) 18. Ahmet Ağa Cami (1911) 19. Dereağzı Köyü Cami 20. Avlunlar Köyü Cami 21. Dutluca Köyü Cami Amasya'da tespit edilen yapılar: 1. Saraçhane Cami (1372) 2. Kilâri Selim Ağa Cami (1485) 3. Temenna Mescidi (1525-1526) 4. Sofular Cami (Abdullah Paşa) (1485) 5. Şamlar Cami (1495) 6. Hamza Dede Mescidi (15.y.y.) 7. Merzifon Tacettin İbrahim (Çukur Şadırvan) Cami (15.y.y.) 8. Merzifon Dönertaş (Oduncu) Cami (15.y.y.) 9. Merzifon Alaca Minare Mescidi (1500) 10. Merzifon Sofular (Abdullah Paşa) Cami (15.y.y.sonu-16.y.y. başı) 11. Merzifon Dobak (Kesik Minare) Cami (15.y.y.sonu-16.y.y. başı) 12. Merzifon Bozacı Cami (16.-17.y.y.) Bu yapılardan bir bölümünün planları çıkarılmış, bilgiler verilmiştir. Ancak bir kısmı sadece genel geçer birkaç cümleyle ele alınmış planları çıkarılmamış ve değerlendirmelerde bulunulmamıştır. Bunun dışında daha önce hiç çalışılmadığı tespit edilen yapılar da (Behram Köyü Cami-Dereağzı Köyü Cami-Avlunlar Köyü Cami-Erbaa Köyü Cami-Dutluca Köyü Cami) bulunmaktadır. |
