Farklı Kompost Kaynaklarının Domates (Solanum lycopersicum L.) Bitkisinde Bakteriyel Kanser ve Solgunluk Hastalığına (Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis (Smith) Davis et al.) Etkisi
Proje Ekibi (2)
Türkiye
Projedeki Rolü: Araştırmacı
| Proje Türü | Yükseköğretim Kurumları Tarafından Destekli Bilimsel Araştırma Projesi |
| Proje No | 2026/10 |
| Proje Sahibi Kurum | Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi |
| Proje Durumu | Devam Ediyor |
| Başlangıç Tarihi | 10-02-2026 |
| Bitiş Tarihi | 09-02-2027 |
| Anahtar Kelimeler | Domates, Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis, Kompost, Biyolojik kontrol, Sürdürülebilir tarım |
| Özet | Domates (Solanum lycopersicum L.), Türkiye'de yaygın şekilde yetiştirilen, ekonomik ve besin değeri yüksek bir tarım ürünüdür. Ancak üretimde çeşitli bitki hastalıkları nedeniyle ciddi verim ve kalite kayıpları yaşanabilmektedir. Bu hastalıklardan biri olan Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis (Smith) Davis et al. (Cmm), domates bitkisinde bakteriyel kanser ve solgunluk hastalığına neden olarak üretimde önemli tehdit oluşturmaktadır. Cmm'ye karşı yürütülen kimyasal mücadele yöntemleri çoğu zaman etkisiz kalmakta, bu da çevreye duyarlı ve sürdürülebilir biyolojik alternatiflerin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi bünyesindeki organik atıklardan geri dönüşüm yoluyla elde edilen kompost ile kekik (Thymus vulgaris L.) bitkisinden hazırlanan kompostun, domates bitkisinde Cmm'ye karşı biyolojik baskılama potansiyelini değerlendirmektir. Kompostlar yetiştirme ortamına farklı dozlarda (%10, %20, %30, %40) uygulanacak; bu uygulamaların bitki gelişimi ve hastalık şiddeti üzerindeki etkileri bitki yetiştirme odası koşullarında yapılacak denemelerle belirlenecektir. Ayrıca kullanılan kompostların besin içeriği ve fiziksel özelliklerinin ortaya konulması amacıyla makro ve mikro besin elementleri, pH, elektriksel iletkenlik (EC), organik madde ve nem düzeyleri analiz edilecektir. Üniversite kaynaklı atıkların değerlendirilerek tarımsal üretimde kullanılması, sadece sürdürülebilir hastalık yönetimine değil, aynı zamanda çevre dostu geri dönüşüm uygulamalarının teşvik edilmesine ve yerel kaynakların etkin kullanımına da katkı sağlayacaktır. Araştırmadan elde edilecek bulgular, biyolojik baskılama mekanizmalarının anlaşılmasına bilimsel düzeyde katkı sunarken; üreticilere çevreye duyarlı, ekonomik ve uygulanabilir bir hastalık kontrol stratejisi de önerecektir. |
