The Case of Composition Questions in the Examinations of Turkish Lesson
Yazarlar (3)
Tahir Tağa Süleyman Demirel Üniversitesi, Türkiye
Arş. Gör. Süleyman Ünlü Süleyman Demirel Üniversitesi, Türkiye
Doç. Dr. Hüseyin ÖZTÜRK Artvin Çoruh Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
(SCOPUS dergilerinde yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Eurasian Journal of Educational Research | ||
| Dergi ISSN | 1302-597X Dergi Bilgileri (2016) | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | Emerging Sources Citation Index (ESCI) | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 01-2016 |
| Kabul Tarihi | – | Yayınlanma Tarihi | 01-10-2016 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 16 / 65 / 199–216 | DOI | 10.14689/ejer.2016.65.12 |
| Makale Linki | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/622586 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
Türkçe Eğitimi
|
||
| Özet |
| Problem Durumu: 2006 Türkçe Dersi Öğretim Programı, Türkçe dersini yeni bir yaklaşımla ele almış ve dersin amaç ve kazanımlarında, ders etkinliklerinde, ölçme ve değerlendirmede birçok değişim ve gelişimi beraberinde getirmiştir. Programın etkililiğini ortaya koymaya çalışan araştırmalarda bu değişim ve gelişimler ışığında eğitim-öğretim sürecinin farklı boyutları incelenmiştir. Ancak bu tür araştırmalarda Türkçe dersi kazanım ve etkinliklerinin önemli bir bölümünü oluşturan yazma becerisinin, öğretim sürecinin son halkasını oluşturan ölçme ve değerlendirmede nasıl ele alındığı yeterince ortaya konulmuş değildir. Yazma becerisi; dinleme, konuşma ve okuma becerilerinin gelişmesinden sonra gerçek anlamda olgunlaşan bir beceridir. Son derece zor ve zahmetli bir sürecin sonunda istenilen düzeye gelebilen bu becerinin ölçülmesi ve değerlendirilmesi de öğrenilmesiyle doğru orantılı bir biçimde zor ve zahmetlidir. Bilişsel gelişimin en üst basamaklarına gelmiş olmayı gerektiren yazma becerisi; dil bilgisi, yazım ve noktalama, dil ve anlatım, metin bilgisi ve düşünme becerileri gibi alt bileşenlerden meydana gelir. Bu çok boyutluluk, yazma becerisinin tek tip ölçme değerlendirme yöntemine göre planlanamayacağının bir göstergesidir. Öğrencilerin yazmadaki başarısını belirlenmek için alternatif ölçme değerlendirme yöntemlerinin işe koşulması; yazım ve noktalama gibi yalnızca mekanik unsurlara değil özgünlük, tutarlılık ve yaratıcılığa da önem verilmesi gerekir. Bu bakımdan yazma becerisine ilişkin ölçme ve değerlendirmenin etkililiğini belirlemek, varsa eksikliklerini gidermek kompozisyon sorularının farklı açılardan ele alınması ile mümkün olabilir. Araştırmanın Amacı: Bu araştırma, ortaokul Türkçe dersi sınavlarında yer alan kompozisyon sorularının durumunu ve buna ilişkin öğretmen görüşlerini belirleme amacını taşımaktadır. Bu doğrultuda araştırmada aşağıda yer alan şu sorulara cevap aranmıştır: 1. Öğrenme düzeyini belirlemeye dönük sınavlarda kompozisyon ne sıklıkta yer almaktadır ve buna ilişkin öğretmenlerin görüşleri nasıldır? 2. Kompozisyon soruları hangi yazma yöntem ve tekniklerine uygunluk göstermektedir ve buna ilişkin öğretmenlerin görüşleri nasıldır? 3. Kompozisyon sorularında yazıların hangi metin türünde oluşturulması istenilmektedir ve buna ilişkin öğretmenlerin görüşleri nasıldır? Araştırmanın Yöntemi: Yukarıdaki sorular doğrultusunda bu araştırmada kompozisyon sorularının sorulma sıklığı, soruların ilgili olduğu yazma yöntem ve teknikleri ile metin türlerinin dağılımı incelenmiş ve öğretmen görüşlerine başvurulmuştur. Durum çalışması deseninde gerçekleştirilen bu araştırmada kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yoluyla 18 okul belirlenmiştir. Belirlenen bu okullardan doküman incelemesi yöntemine göre 432 sınav kâğıdı toplanmış ve sınavları hazırlayan öğretmenlerden 8'i ile görüşme yapılmıştır. Veriler, betimsel analize tâbi tutulmuştur. Bu analiz türüne uygun olarak veriler, önce sistematik ve açık bir biçimde betimlenmiş; sonra bu betimlemeler açıklanmış ve yorumlanmış; sebep-sonuç ilişkileri irdelenmiş ve sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırmada öncelikleprogramda yer alan yazma yöntem ve teknikleri ile metin türleri belirlenmiş ve sorular buna göre incelenmiştir. Sorular, programda yer alan yazma yöntemlerinin amaçlarına uygunluğu bakımından incelenmiştir. Metin türlerinin analizinde ise soru köklerinde belirtilen metin türü veya herhangi bir metin türünü işaret eden ifadeler dikkate alınmıştır. Bulgular tablolar halinde sunulurken sınavlarda bulunan kompozisyon sorularından yer yer alıntı yapılmıştır. Araştırmanın birinci aşamasında dokümanlardan elde edilen bulgular araştırmanın amaçlarına uygun olarak üç kategoride değerlendirildiğinden görüşmede elde edilen veriler için tekrar kategori oluşturma yoluna gidilmemiştir. Bunun yerine öğretmen görüşleri daha önceden belli olan kategorilere göre incelenmiş ve ilgili bulguların altında betimlenmiştir. Araştırmanın Bulguları: İnceleme sonunda ulaşılan sonuçlar şöyledir: Sınavların%52,08'inde kompozisyon sorusu bulunmaktadır. Öğretmenlerin en çok güdümlü yazma tekniğine (%59,19) uygun sorular oluşturdukları görülmektedir. Bunu sırasıyla metin tamamlama (%13,00) ve yaratıcı yazma (%8,52) tekniği izlemektedir. En az kullanılması istenilen yazma yöntem ve tekniğinin özet çıkarma ve serbest yazma olduğu görülmektedir. Programda bulunan not alma, boşluk doldurma, kontrollü yazma, tahminde bulunma, bir metni kendi kelimeleriyle yeniden oluşturma ve grupla yazma yöntemlerine yönelik sorular ise sınavlarda yer almamıştır. Öğretmenler genellikle yazılacak metnin türünü belirtmemiştir. Metin türünün belirtildiği sorularda ise olay yazıları öne çıkmaktadır. Sırasıyla hikaye, masal ve deneme en çok tercih edilen türler olmuştur. Kompozisyon sorularına sınavlarda az yer verilmesini katılımcılar ağırlıklı olarak teste dayalı sınav sistemine bağlamaktadır. Öğrencilerin gelişim düzeyine paralel olarak 7. sınıfa kadar düzenli bir artış gösteren kompozisyon sorularının, 8. sınıfta düşüş göstermesi katılımcıların yorumunu destekler görünmektedir. Katılımcılara göre kompozisyon sorularında yazma yöntemleri bakımından çeşitliliğin azlığı öğretmenlerin alışkanlıklarından ve yenilikleri takip etmeyişinden kaynaklanmaktadır. Katılımcılar, sorularda metin türlerinin belirtilmeme gerekçesinin de öğrencilerin daha kolay yazmalarını sağlamak olduğunu ifade etmektedir. Çalışmanın sonuçları öğretmenlerin, kompozisyon sorularında "klasik" uygulamaları kullanma eğiliminde olduğunu göstermektedir. Araştırmanın Sonuçları ve Önerileri: Araştırmada incelenen kompozisyon sorularının hem nicelik hem nitelik bakımından yeterli olmadığı ileri sürülebilir. Bulgulardan, yazma yöntemleri ve metin türleri bakımından öğretim sürecinde sağlanan zenginliğin değerlendirme sürecine yansıtılamadığı anlaşılmaktadır. Ayrıca bulgular, sınav soruları hazırlanırken dersin amaç ve kazanımlarından daha ziyadeders dışı unsurların dikkate alındığını, dolayısıyla öğrencilerin yazma becerilerin |
| Anahtar Kelimeler |
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
| Atıf Sayıları | |
| Yöksis | 1 |