Yahya Bey'in Şiirlerindeki Kartal Arnavutların Ulusal Sembolü Mü?
Yazarlar (1)
Dr. Öğr. Üyesi Recep GÖKKAYA
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
|
| Makale Alt Türü | Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale |
| Dergi Adı | Turkish Studies - Language and Literature |
| Dergi ISSN | 2667-5641 |
| Dergi Tarandığı Indeksler | TR DİZİN |
| Makale Dili | Türkçe |
| Basım Tarihi | 03-2021 |
| Cilt No | 16 |
| Sayı | 1 |
| Sayfalar | 325 / 334 |
| DOI Numarası | 10.47845/TurkishStudies.47829 |
| Makale Linki | https://dx.doi.org/10.47845/TurkishStudies.47829 |
| Özet |
| XVI. asır Türk Edebiyatı şairlerinden Dukaginzâde Yahya Bey’in edebiyat tarihimizde dikkat çeken özelliklerinden biri, şiirlerindeki Arnavutluk vurgusudur. Eserlerinde Arnavut oluşuyla ilgili verdiği bilgilere şimdiye dek birçok kez değinilmiş fakat şiirlerindeki kartal teşbihi üzerinde bugüne kadar durulmamıştır. Hâlbuki Yahya Bey’in Arnavut ve kartal kelimeleri arasında kurduğu bağlamın tezahürünü bugün dahi Arnavutların dilinde, kültüründe hatta bayrağında görmek mümkündür. Bu nedenle şiirlerinde, memleketini ve milliyetini ifade ettiği taşlı yer ve Arnavud kelimeleri ile kartal anlamındaki şâhîn, şehbâz ve bâz sözcüklerinin birçok defa bir arada kullanıldığı görülür. Şairin şiirlerinde geçen bu ayrıntının yanı sıra, araştırılması ve incelenmesi gereken bir diğer konu ise onun Arnavutluk vurgusu sebebiyle tenkit edilip edilmediğidir. Zira XVI. asırdaki milliyet algısı ve Osmanlı topraklarındaki dinî, sosyal, etnik tablo dikkate alındığında alt kimliğini defalarca vurgulayan bir şairin toplum nazarında kavmiyetçi olarak addedilebilecek söylemleri tepkisiz kalmamış olmalıdır. Bu düşüncelerle üç kısma ayrılan çalışmamızın ilk bölümünde şairin Arnavut oluşunu bildirdiği beyitleri üzerinde durulmuştur. İkinci kısımda kartal sembolünün Arnavut tarihindeki geçmişine değinilmiş ve bu sembolün Yahya Bey’in şiirindeki yansımaları incelenmiştir. Son bölümdeyse, ulus vurgusundan dolayı eleştirilmiş olma ihtimali değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, Yahya Bey’in millî söylemleriyle ilgili birtakım detayların tespit edilmesi ve elde edilen bulguların ilk defa bu çalışmada ele alınmasıyla, şair üzerine yapılan araştırmalara katkı sunmaya gayret edilmiştir. |
| Anahtar Kelimeler |
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
| Atıf Sayıları | |
| TRDizin | 1 |