Ekonomik Kompleksite ve İnsani Gelişmişlik İlişkisi: E7 Ülkeleri İçin Bir Analiz      
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Mustafa Necati ÇOBAN Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale
Makale Alt Türü Uluslararası alan indekslerindeki dergilerde yayınlanan tam makale
Dergi Adı Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
Dergi ISSN 2149-0767
Dergi Tarandığı Indeksler DRJI(Directory of Research Journals Indexing)
Makale Dili Türkçe
Basım Tarihi 07-2020
Cilt No 6
Sayı 2
Sayfalar 467 / 479
DOI Numarası 10.31592/aeusbed.659563
Makale Linki https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1211612
Özet
Ülkeler için üretken bilginin girdi olarak üretime dahil edilmesi, çıktı verimliliği ve ürün çeşitliliğinin ülkelerin gelişmesinde önemli rol oynadığı ifade edilmektedir. Ekonomik kompleksite, ülkelerin sofistike mal üretimi kapsamında yetkinliğini ifade eden önemli bir kavram olarak betimlenmektedir. Çalışmada E-7 ülkeleri olarak nitelendirilen Brezilya, Çin, Endonezya, Hindistan, Meksika, Türkiye ve Rusya’ya ait 1993-2017 dönemini kapsayan veriler kullanılarak panel eşbütünleşme analizi ve panel nedensellik analizi gerçekleştirilmiştir. Belirtilen ülkeler ve belirtilen veri aralığı çerçevesinde çalışmada ekonomik kompleksite ile insani gelişmişlik kavramları arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda ekonomik kompleksite göstergesi olarak Atlas Media tarafından yayınlanan Ekonomik Kompleksite Endeksi, insani gelişmişlik göstergesi olarak ise UNDP (Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı) tarafından yayınlanan İnsani Gelişmişlik Endeksi kullanılmıştır. İki değişken arasındaki uzun dönemli ilişkinin Westerlund Panel Eşbütünleşme testi ile incelendiği çalışmada ulaşılan sonuçlar analiz edildiğinde E-7 ülkelerinde ekonomik kompleksite ve insani gelişmişlik değişkenleri arasında eşbütünleşme ilişkisine rastlanamadığı gözlemlenmiştir. Daha sonra Dumitrescu-Hurlin panel nedensellik analizinin gerçekleştirildiği çalışmada insani gelişmişlik değişkeninden ekonomik kompleksite değişkenine doğru tek yönlü panel nedensellik ilişkisinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler