Effect of Genotype, Cold Pre-Treatment, Incubation Conditions and Media on Embryo and Plantlet Formation in Pepper Anther Culture
Yazarlar (4)
Prof. Dr. Naif GEBOLOĞLU Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
Emine Polat Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
Ertan Sait Kurtar Selçuk Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Diğer hakemli uluslarası dergilerde yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Akademik Ziraat Dergisi
Dergi ISSN 2147-6403
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili İngilizce Basım Tarihi 05-2025
Cilt / Sayı / Sayfa 14 / 1 / 1–12 DOI 10.29278/azd.1662151
Makale Linki https://doi.org/10.29278/azd.1662151
UAK Araştırma Alanları
Sebze Yetiştirme ve Islahı
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, biberde anther kültüründe embriyoid ve bitkicik oluşumuna etki eden çeşitli kültür koşullarını araştırmaktır. Bu amaçla, ortam bileşimleri, vitamin B₁₂, aktif kömür, tomurcuk uygulamaları ve inkübasyon sıcaklıklarının etkileri değerlendirilmiştir. Materyal ve Yöntem: Çalışma, Gaziosmanpaşa Üniversitesi’nde tül sera ve doku kültürü laboratuvarlarında yürütülmüştür. Üç biber (Capsicum annuum L.) genotipi—Belissa F₁, Bafra F₁ ve İstek F₁—ve bunların F₂ popülasyonları kullanılarak, farklı kültür koşullarının embriyoid oluşumuna etkileri araştırılmıştır. Donör bitkiler, Hoagland besin çözeltisi ve entegre zararlı yönetimi yaklaşımıyla kontrollü ortamda yetiştirilmiştir. Antherler, vitamin B₁₂’nin farklı konsantrasyonları (kontrol, 0.03 mg L⁻¹, 0.05 mg L⁻¹) ile modifiye edilen DDVX ve 0.10% ve 0.20% oranında aktif kömür eklenmiş Double Layer (DL) ortamlarında kültüre alınmıştır. Embriyoid oluşumunu teşvik etmek amacıyla tomurcuklara 4°C’de 24 veya 48 saat süreyle soğuk şoku uygulanmış ve inkübasyon sıcaklıkları olarak 9°C ile 35°C arasında değişen koşullar denenmiştir. Bulgular: DDVX ortamında 702 embriyoid ve 124 haploid bitkicik elde edilmiştir. En yüksek embriyoid oluşumu (51), Belissa F₂ genotipinde, 4°C’de 24 saatlik ön uygulama, vitamin B₁₂ eklenmemesi ve 35°C inkübasyon koşullarında elde edilmiştir. Bafra ve İstek genotiplerinde, vitamin B₁₂ (0.03–0.05 mg·L⁻¹) ve 35°C inkübasyon, embriyoid oluşumunu anlamlı derecede artırmıştır. 4°C’de 24 saatlik ön işlem en iyi sonuçları verirken, 48 saatlik ön işlem herhangi bir ek fayda sağlamamıştır. DL ortamında ise 274 embriyoid ve 49 haploid bitkicik elde edilmiştir. En yüksek embriyoid sayısı (34), Belissa F₂ genotipinde, kontrol koşullarında %0.20 aktif kömür ve 9°C inkübasyon ile elde edilmiştir. Bafra ve İstek genotiplerinde, %0.10–0.20 aktif kömür ve 9°C inkübasyon en verimli sonuçları sağlamıştır. DDVX ortamının aksine, DL ortamında tomurcuk ön işlemleri belirgin bir avantaj sağlamamıştır. DDVX ortamı, DL ortamına kıyasla embriyoid oluşumunda %256 daha başarılı olmuştur. F₂ popülasyonları F₁ popülasyonlarına kıyasla daha yüksek embriyoid oluşturmuştur. DDVX ortamında 35°C, DL ortamında 9°C inkübasyon daha etkili olmuştur. Sonuç: Bu çalışmada, genotip, besin ortamı ve inkübasyon koşullarının biberde embriyoid oluşumunu belirgin şekilde etkilediği anlaşılmıştır. DDVX ortamı, DL ortamına göre önemli düzeyde daha fazla embriyoid ve bitkicik üretmiştir.
Anahtar Kelimeler
haploid | aktif kömür | DDVX ortamı | double layer ortamı | vitamin B₁₂