Kemençevî Bestecilerin Hicazkâr Makamı Kullanımlarının Karşılaştırılması
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Cevahir Korhan IŞILDAK Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
(SCOPUS dergilerinde yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Yegah Müzikoloji Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2792-0178 Dergi Bilgileri (2023) | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | EBSCO | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 09-2023 |
| Kabul Tarihi | 18-09-2023 | Yayınlanma Tarihi | 30-09-2023 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 6 / 2 / 366–389 | DOI | 10.51576/ymd.1353487 |
| Makale Linki | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3377693 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
Müzik Teorileri
|
||
| Özet |
| ÖZTürk müziği, vezinler, makamlar ve usuller olarak üç temel öğe vasıtasıyla varlığını devam ettirmiştir. Bu üç öğeden özellikle makamlar, zaman içerisinde değişime uğramıştır. Bu değişimin sebepleri kimi zaman icracı, kimi zaman besteci kimi zaman nazariyeci olmuştur. Türk müziğinin nazari ifadelerine bakıldığında makamların değişimleri ve bu değişimlerin hangi yönde olduğu netlik kazanmaktadır. Ancak bu şekilde bir incelemeyle makamların değişimlerindeki asıl etkenler göz ardı edilmektedir. Makamların evrimlerinin tam anlamıyla ortaya konabilmesi açısından besteci ve icracıların, eser ve icralarının incelenmesi zorunluluğu doğmaktadır. Bu bağlamda çalışma, kemençevî bestecilerin Hicazkâr makamı algısını ve bu algıdaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla yapılan literatür taraması neticesinde kemençevî besteci olan Kemençeci Nikolâki, Tanburî Cemil Bey, Kemal Niyazi Seyhun ve Ruşen Ferit Kam’ın Hicazkâr makamında bestelemiş olduğu toplamda beş eser makam kullanımı, çeşni ve geçki incelenmiştir. Bestecilerin eserlerinin notalarına “TRT Türk Sanat Müziği Arşivi” ve Aytaç Ergen’e ait “Notam” nota koleksiyonu kullanılarak ulaşılmıştır. Eserler betimsel analiz ile incelenmiş ve bu inceleme sonucunda dört bestecinin de eserlerinde ortak olarak Haşim Bey’in makam tariflerinin yer aldığı, yine bu dört bestecinin de genel olarak benzer çeşni ve geçkileri kullandığı, bu geçki ve çeşnileri Kemençeci Nikolâki ve Tanburî Cemil Bey’in farklı ezgilerle oluşturduğu tespit edilmiştir. Kemençevî bestecilere yönelik yapılan bu çalışmanın aynı yöntemle tüm bestecilerin eserlerine uygulanması önerilmektedir. |
| Anahtar Kelimeler |
| Atıf Sayıları | |
| Google Scholar | 1 |